Jean-Paul Sartre (21 juni 1905 - 15 april 1980) Frans filosoof en schrijver. Aan hem wordt de ontwikkeling van het existentialisme toegeschreven. Sartre werden geboren op 21 juni 1905 in Parijs. Hij volgde middelbaar onderwijs op het Henri IV Lyceum in Parijs, waar hij Paul Nizan leerde kennen. Van 1922 tot 1924 doorliep hij de voorbereiding op het Louis-de-Grand lyceum. In 1924 werd hij toegelaten op het Ecole normale supérieure. Daar ontmoette hij Simone de Beauvoir, die zijn levensgezel werd. Na een aanvankelijke uitsluiting werd hij in 1929 toegelaten tot de studie filosofie. Sartre was nooit professor. Hij publiceerde filosofische essays en ontwikkelde zich als voortrekker van het toenmalige Franse existentialisme. Tegelijkertijd raakte hij publiekelijk bekend door zijn romans La nausee (1938), novelles (Le mur 1939) en theaterstukken (Les mouches 1943). Daarmee won hij een groot publiek voor zijn ideëen; hij kon zijn intellectuele imago tevens gebruiken om zich uit te spreken inzake politieke kwesties.
Jean-Paul Sartre werd in 1964 de Nobelprijs voor de literatuur toegekend, maar hij weigerde die in ontvangst te nemen.
Hij overleed op 15 april 1980 in een ziekenhuis in Broussais (Parijs). Bij zijn begrafenis waren ongeveer 50.000 mensen aanwezig.
Bibliografie
- L'imagination (1936)
- La nausée (1938) (Nederlands: Walging)
- Le mur (1939) (Nederlands: De muur)
- L'imaginaire (1940)
- Les mouches (1943) (Nederlands: De vliegen)
- L'être et le néant: Essai d'ontologie phenomenologique (1943) (Nederlands: Het zijn en het niet, proeve van een fenomenologische ontologie)
- Huis-clos (1945) (Nederlands: Met gesloten deuren)
- Morts sans sépulture (1946)
- Baudelaire (1947)
- Les mains sales (1948) (Nederlands: Vuile handen)
- Critique de la raison dialectique (1960)
- Les mots (1964) (Nederlands: De woorden)
- Situations (1947-1965)
- L'Idiot de la famille (1971-1972)
- Cahiers pour une morale (postuum, gepubliceerd in 1983)
Citaten - "L'existence précède l'essence." ("Het zijn gaat vooraf aan het wezen (ervan)") (Uit L'existentialisme est un humanisme)
- "L'homme est condamné à être libre." ("De mens is ertoe veroordeeld om vrij te zijn") (Uit L'existentialisme est un humanisme)
- "Jamais nous n'avons été aussi libres que sous l'occupation allemande." {"Nooit zijn we vrijer geweest dan onder de Duitse bezetting") (Uit Situations, III)
- "L'enfer, c'est les autres." ("De hel, dat zijn de anderen") (Uit Huis-clos)
Simone de Beauvoir (schrijfster en levensgezel van Sartre) in "La force de l'age": Sartre's originalteit bestond daarin dat hij het bewustzijn een triomfantelijke onafhankelijkheid toekende en daarnaast de realiteit het volle gewicht van zijn betekenis gaf. Sartre vond zijn 'fascinatie' voor existentialistisch werk in de bestudering van de fenomenologie van Husserl. zh-cn:让·保罗·萨特
