Het pacifisme volgens Mahatma Gandhi:
Gandhi maakt een belangrijk onderscheid tussen de non-violence of the weak (d.i. geweldloosheid) en de non-violence of the brave (d.i. geweldvrijheid):
- Geweldloosheid = de houding van diegenen die wegens hun zwakkere positie of uit tactische overwegingen afzien van de inzet van geweld.
- Geweldvrijheid = de houding die bewust en vrijwillig afziet van alle geweld in gedachten, woorden en daden, ook wanneer er een concreet vooruitzicht is tot een 'succesvol' gebruik van geweld.
Gandhi verduidelijkt dit door een bespreking van vier reactievormen op een agressor:
- Het gewelddadig verweer
- Afzien van verweer uit angst of zwakte
- Geweldloze weerstand, die in geval van faling tot de gewelddadige strijd kan overgaan
- De poging om de tegenstander door verscheidene vormen van geweldvrij verzet van de waarachtigheid van dat verzet te overtuigen
Terwijl de eerste drie reacties vervuld zijn van ergernis en haat tegenover mensen, ligt de emotie die de basis vormt van het geweldvrije verzet, in trouw aan de erkende waarheid. Deze emotie maakt het mogelijk om een onderscheid te maken tussen de dader en zijn daad. De afwijzing van agressie of tirannie zal zodoende niet noodzakelijk omslaan in haat tegen de dader. Geweldvrije weerstand zonder een destructief gevoel tegenover zijn tegenstander ontstaat door de eenheid van persoonlijke levensleiding en politieke actie. Enkele bemerkingen:
- Pacifisme is niet gelijk aan passief doen, niets doen.
- Verschillende 'soorten' van vrede:
- pax = afwezigheid van oorlog (m.a.w. bezetting is ook vrede)
- shallom = actieve vrede (totale afwezigheid van oorlog, armoede, extreme vervuiling, ... )
