De Zijl is een water in Zuid-Holland dat de verbinding vormt tussen de Oude Rijn en de Kager Plassen. De Zijl takt in noordelijke richting van de Oude Rijn af op de plaats waar in zuidelijke richting het Rijn-Schiekanaal begint, en vormt de gemeentegrens tussen Leiden en Leiderdorp. Voorbij Leiden komt de Zijl op Warmonds grondgebied. De Leidse oevers zijn geheel bebouwd, de Leiderdorpse kant grenst gedeeltelijk aan open polderland. Op de Leiderdorpse oever loopt de Zijldijk, die voor autoverkeer doodloopt, maar die voor langzaam verkeer via een pont over de Zijp in verbinding staat met de Zweilandpolder. Over de Zijl zelf vaart 's zomers ook een voetveer, namelijk voorbij de Leidse Merenwijk.
Aan de westkant van de Zijl ligt voorbij Leiden op Warmonds grondgebied 't Joppe, een van de druk bevaren Kager Plassen. Het laatste traject van de Zijl verbindt 't Joppe met het Zweiland, de grootste Kager Plas. De Zijl eindigt hier samen met het watertje de Zijp, die uit het oosten komt.
